Àṣà Oòduà

Tag: Orisirisi

  • Ó dìgbà Kehinde Ayoola, Makinde, PDP, APC, ALGON ,ṣe ìdárò akọni

    Ó dìgbà Kehinde Ayoola, Makinde, PDP, APC, ALGON ,ṣe ìdárò akọni

    Bá a kú làá dère, èèyàn kò sunwọ̀n láàyè.Gómìnà Ṣèyí Mákindé ti sàpèjúwe ọ̀kan lára àwọn Kọmíṣọ́nnà rẹ̀, Kẹhinde Ayọọla tó papòdà ní Ọjọ́bọ, ọjọ́ kẹrìnlá oṣù karùn ún ọdún 2020 bí ọ̀rẹ́ tòótọ síi. Kẹhinde Ayọọla ló jáde láyé lẹ́yìn àìsàn ráńpẹ́.

    Gbínrín gbínrín ni gbogbo ọ́fíìsì kan ní ìpínlẹ̀ náà,ti nǹkan sì dákẹ́ tójú gbogbo sì fàro ni ìdárò ikú rẹ̀.
    Gómìnà ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́ ti sàpèjúwe ikú Kọmíṣọ́nnà náà bíi àjálù ńlá tó báni lójijì.
    Ó ní ó jẹ́ ìbànújẹ́ ńlá fún òun nítorí pé ọrẹ ni olóògbé náà jẹ́ sí òun.

    Gómìnà Mákindé ní ọdún 2002 l’òun àti olóògbé Kẹhinde Ayọọla pàdé, tí ó sì jẹ́ Olóòtọ́ àti olùfọkànṣìn èèyàn.

    Gómìnà Mákindé nìkan kọ ló dárò Kọmíṣọ́nnà fọ́rọ̀ àyíká àtọ̀hún àlùmọ́ọ́nì ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́ náà, Ẹgbẹ́ òṣèlú PDP àti APC pẹ̀lú kò gbẹ́yìn.

    Nínú ọ̀rọ̀ ìbánikẹ́dùn tirẹ̀, ẹgbẹ́ òṣèlú PDP nínú àtẹjáde kan tí wọ́n fi síta èyí tí agbẹnusọ rẹ̀, Akeem Ọlatunji fọwọ́sí sàpèjúwe Ayọọla gẹ́gẹ́ bí akínkanjú ọmọogun tó sì tún jẹ́ ẹlẹ́yinjú àánú nígbà ayé rẹ̀.

    Ní tirẹ̀, ẹgbẹ́ òṣèlú APC sàpèjúwe ikú rẹ̀ gẹ́gẹ́ bíi àjálù ńlá fún gbogbo olùgbé ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́.

    Bákan náà ni ẹgbẹ́ àwọn Alága Ìjọba ìbílẹ̀, ALGON ní ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́ pẹ̀lú sọ̀rọ̀, tí wọ́n sì wòye pé, lójú tàwọn , olóògbé Kẹhinde Ayọọla nìkan làwọn rí gẹ́gẹ́ bíi ọlọpọlọ pípé tí àwọn rí tọ́kasí ní ìṣèjọba Gómìnà Ṣèyí Mákindé.

    Kọmíṣọ́nnà fọ́rọ̀ àyíká àtohun àlùmọ́ọ́ní ní ìpínlẹ̀ Ọ̀yọ́, Kẹhinde Ayọọla dákẹ́ sí iléèwòsàn aládàáni kan lágbègbè Iyaganku ni ìlú Ìbàdàn, gẹ́gẹ́ bí àwọn ìwé Ìròyìn abẹ́lé ṣe sọ.

    Títí di bí a ṣe ń kó Ìròyìn yìí jọ, kò tíì sí ẹni leè sọ ní pàtó ohun tó ṣokùnfà ikú rẹ̀, ṣùgbọ́n ohun tí a gbọ́ ni pé, òun fúnra rẹ̀ ló wa ọkọ̀ lọ sí iléèwòsàn náà ní ọ̀sẹ̀ méjì sẹ́yìn fún àyẹ̀wò ìlera rẹ̀ tí wọ́n sì dáa dúró láti sinmi. Láti ìgbà náà wá ni a gbọ́ pé ó ti wà níbẹ̀ kí ó tó dágbére fáyé lọ́jọ́bọ.

    Fẹ́mi Akínṣọlá

  • Ẹ wọ ìbòmú tàbí kí ẹ rugi oyin – Iléeṣẹ́ ọlọ́pàá

    Ẹ wọ ìbòmú tàbí kí ẹ rugi oyin – Iléeṣẹ́ ọlọ́pàá

    Ọlọ́pàá èwo n tèpè ni àṣà tó gbayé kan tẹ́lẹ̀ , ṣùgbọ́n ní àsìkò kòró yìí, ó dà bí ẹni pé wọ́n ti sún ilé iṣẹ́ ọ̀hún kan ògiri báyìí bí ó tí n ṣọ̀rọ̀ lókè ohùn látẹnu Kọmíṣọ́nnà ọlọ́pàá ìpínlẹ̀ Ògùn pẹ̀lú kìlọ̀ pé ẹnikẹ́ni tí kò bá wọ ìbòmú yóó dèrò àgọ́ wọn.

    Iléeṣẹ́ ọlọ́pàá ìpínlẹ̀ náà ní ó yani lẹ́nu pé ọ̀pọ̀ olùgbé ìpínlẹ̀ ọ̀hún ni kò kọbi ara sí wíwọ ìbòmú lásìkò tí wọ́n bá jáde sí ìgboro.

    Nínú àtẹjáde tí alukoro ọlọ́pàá ìpínlẹ̀ Ògùn, Abimbola Oyeyemi fi léde, ó ní púpọ̀ àwọn awakọ̀ ló má a ń kó èrò tó pọ̀ ju ìlànà tí ìjọba gbé kalẹ̀ nípa títakété síra ẹni.

    Kọmíṣọ́nnà ọ̀hún wá rọ àwọn olùgbé ìpínlẹ̀ náà láti tẹ̀lé gbogbo Ìlànà tí àwọn elétò ìlera gbé kalẹ̀, papà á jùlọ lílo ìbòmù, bí bẹ́ẹ̀ kọ́, ẹnikẹ́ni tí ọwọ́ bá tẹ̀ yóó rugi oyin.

    Fẹ́mi Akínṣọlá

  • Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ikú ṣẹlẹ̀ nítorí àṣìṣe àti irọ́ tí China pa lórí coronavirus- Donald Trump

    Ààrẹ Donald Trump ń tú bí ejò ní o , pé ọ̀pọ̀ ẹ̀mí ló ti sọnù látàrí pé China sahun òótọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ pẹ̀pẹ̀ tí àlejò ọ̀ran náà tí fi ọ̀dọ̀ rẹ̀ ṣé bùba , kó tó wá di àǹkóò tí gbogbo àgbáyé n bọ.

    Donald Trump tó ń tukọ̀ Ìjọba orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà ti kéde pé àsìse orílẹ̀-èdè China ló pa ọ̀pọ̀ èèyàn lórí ọ̀rọ̀ àrùn apinni léèmí coronavirus.

    Ó ní àjọ elétò ìlera lágbàáyé náà kò pariwo àrùn apinni léèmí COVID 19 bí ó ṣe yẹ tó nígbà tó bẹ̀rẹ̀ ní China. tó fi di àjàkálẹ̀ àrùn àgbáyé báyìí.

    Trump ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìfitónilétí tó jẹ́ irọ́ àti èyí tí kò kún tó ni àjọ WHO kọkọ fi síta lórí àrùn apinni léèmí coronavirus tó bẹ sílẹ̀ ní China, l’éyì tó wá di wàhálà fún gbogbo àgbáyé báyìí, tí kóówá n ṣá kíjo kíjo.

    Ṣaájú ni Donald Trump ti kọ́kọ́ gbóríyìn fún ilẹ̀ China lórí bí wọ́n ṣe ṣe nígbà tí orílẹ̀-èdè méjéèjì jọ tọwọ́ bọ ìwé àdéhùn lórí okòwò tuntun.

    Trump ní ká sọ pé Àjọ WHO tí tètè gbéra lọ sí Chian tí wọ́n sì ń fi í tó gbogbo agbaye létí bó ṣe yẹ lórí ọ̀rọ̀ àrùn yìí ni, ó ṣeéṣe kí ó má gbilẹ̀ tó báyìí l’ágbàáyé.

    O ní aṣiṣe àwọn méjéèjì yìí ló mú ẹ̀mí ọ̀pọ̀ lọ nílọ̀ọ́po ìlọ́po yìí.

  • Olò̩tè̩ èmi àti Aláàfin máa fojú ba ilé-e̩jó̩ – Wasiu Ayinde

    Gbajugbaja olorin fuji ti ina orin re si n jo lowo bayii ni o ti fa ibinu yo nigba ti won fesun kan an pe, o ni asepo pelu okan ninu awon olori Alaafin ti ilu Oya, Oba Lamide Adeyemi 111.


    Wasiu ayinde ni lati igba ti oun ti di Mayegun ile Yoruba ni awon ota ti n gbogun, won n wa gbogbo ona lati ba oun loruko je, paapaa julo lodo eni to mu oun bi omo, iyen “Iku baba yeye” Alaafin Oyo.


    O ni oun to je omo Yoruba gidi to mo ofin to si tun mo eewo. Kin ni oun fe wa de odo olori Badirat Ajoke? O ni pelu bi obinrin tile ti po to laye yii.


    Wasiu Ayinde ni oun ko le fi oju oloore gungi.
    K1 De Ultimate ni iwadii to gbopan ti n lo lowo lati fi oju asebi han. O ni oun si se ileri pe elese ko ni lo lai je iya nitori pe ile-ejo ni awon maa gba lo ti eni ibi naa si maa ko eri re jade.


    Ogbeni Kunle Rasheed to je okan ninu awon alukoro Alhaji Wasiu Ayinde lo fi ise naa je faraye.

  • Ìjìyà ‘Frog Jump’ ni ọlọpàá India fi jẹ àwọn tí kò bọwọ fún òfin kónílé-o-gbélé

    Ìjìyà ‘Frog Jump’ ni ọlọpàá India fi jẹ àwọn tí kò bọwọ fún òfin kónílé-o-gbélé

    Fẹ́mi Akínṣọlá

    Oríṣìríṣi ìjìyà ni ìjọba orílẹ̀-èdè India ti gbà nípaṣẹ̀ àwọn agbófinró láti máa jẹ àwọn kọ̀lọ̀rànsí tí kò bọ̀wọ̀ fún òfin kónílé-ó-gbélé ní Orílẹ̀-èdè India nítorí àjàkálẹ̀ àrùn apinni léèmí coronavirus.

    Bí àwọn awakọ tó bá jáde ṣe ń gba ìjìyà sísan owó ìtanràn ní Jabalpur ní orílẹ̀-èdè India, ni àwọn míràn ń jìyà fífi ara wọn sáré bíi ọ̀pọ̀lọ́ nítorí kí wọ́n le gbọ́ràn láti jókòó sílé wọn láì tan àrùn apinni léèmí náà coronavirsu kálẹ̀ .

    Ènìyàn 7, 529, ló ti lùgbàdì àrùn apinni léèmí coronavirus ní India tí èèyàn 242;tí jáde láyé, nígbà tí èèyàn 653 ti bọ́ lọ́wọ́ àjàkálẹ̀ àrùn náà.

    Àdúrà làsìkò yí gbà pẹ̀lú ìfaradà láti ṣẹ́gun àrùn apinni léèmí Coronavirus–Ààrẹ Buhari

  • Ìjo̩ba máa gbé pé̩ré̩gi kaná pè̩lú àwo̩n oníròyìn ìdàlúrú – Lai Mohammed

    Minisita fun eto iroyin ati asa ni orileede yii, Alhaji Lai Mohammed ni ijoba apapo ko ni gba ki awon kan fi iroyin aboosi da ilu ru.


    O ni “oloju ko ni laju re sile ki talubo woo”. O ni aseju awon ti won pe ara won ni aja fun eto omoniyan ti po ju.


    O ni orisiirisii iroyin to le da ilu ru, to le da irewesi si okan awon to n femi sise ilu ni won n gbe jade, paapaa lori ero ayelujara.
    Minisita fi ibinu soro naa pe “esinsin won n je elegbo bayii, pe ki enikankan ma se soro nigba ti elegbo naa ba bere si ni je esinsin”.


    Minisita ni awon topa awon onise ibi naa de bi wi pe awon kan je omo orileede yii ti won si n tafa lati oke okun. O ni “bi aja won ba lo ogun odun lori ile,eran ogun si ni”.

    Lai Mohammed ni asiko ti ilu tile wa bayii lagbara die, o ni bi awon se n koju ajakale arun ti n ba agbaaye ja ki o ma se po ju ni Naijiria ni awon n fi egbe oju kan wo ipalara arun naa lori oro aje, awon ko pa eto aabo ti bee tun ni awon kan tun n paro fun awon ara ilu pelu iroyin eke.


    Lai Mohammed ni ki awon miran to ba n gbero idaluru bee tete lo so ewe agbeje mowo.

    Ìjo̩ba máa gbé pé̩ré̩gi kaná pè̩lú àwo̩n oníròyìn ìdàlúrú – Lai Mohammed
    Ìròyìn láti o̩wó̩ Yínká Àlàbí

  • Òòlù ìdájọ́ ré bá Fúnkẹ́ Akíndélé àti ọkọ rẹ̀ lẹ́yìn, owó ìtánràn, ìgbélé tipátipá, iṣẹ́ ìsìnlú bíi bọ̀kílẹ̀ àfojúdi .

    Kò sí n tó burú kí abẹ òfin ba Ògbó Awo tó bá ń se bí ọ̀gbẹ̀rì .
    Ilé ẹjọ́ ti dá gbajúgbajà òṣèré sinimá, Fúnkẹ́ Akíndélé àti ọkọ rẹ̀ Abdulrasheed Bello lẹ́jọ́ pé ó jẹ̀bi ẹ̀sùn tí wọ́n fi kàn án pé ó lòdì sí òfin kónílégbélé tí ìjọba Ìpínlẹ̀ Èkó gbé kalẹ̀ lórí dídẹ́kun àjàkálẹ̀ àrùn Coronavirus nípìńlẹ̀ Èkó àti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà.

    Ilé ẹjọ́ rán àwọn méjéèjì lọ sí iṣẹ́ ìsìnlú fún wákàtí mẹ́ta lóòjọ́ fún ọjọ́ mẹ́rìnlà, yàtọ sí ọjọ́ Sátidé àti Àìkú.

    Bákan náà ni iléẹjọ́ ní kí wọ́n san owó ìtanràn ẹgbẹ̀rún lọ́nà ọgọ́rùn náírà.

    Bákan náà ni ìdájọ́ ọ̀hún tún ní kí ọ̀kọ̀ọ̀kan lọ́kọláyà náà yóó lọ sí ibùdó pàtàkì mẹ́wàá ní ìpínlẹ̀ Èkó láti ṣe ìdánilẹ́kọ́ọ̀ àti ìlanilọ́yẹ lórí ìjìyà tó wà fún ẹni tó bá ṣoríkunkun sí òfin kónílé ó gbélé.

    Bẹ́ẹ̀ ni wọ́n gbọdọ̀ fi orúkọ àti nọńbà ìbánisọ̀rọ̀ gbogbo àwọn tó kópa níbi àjọyọ̀ náà.

    Bákan náà nìròyìn míì ti fìdí rẹ̀ múlẹ̀ pé, Azeez Fashola tí ọ̀pọ̀ èèyàn mọ̀ sí Naira Marley tí àwọn agbófinró tí kọ́kọ́ kéde ṣaájú pé àwọn ń wá ló tí fúnra rẹ farahàn báyìí ní àgọ́ Ọlọ́pàá.
    Ìròyìn ń bọ lórí rẹ̀ láìpẹ́ ẹ fojú sọ́nà

    Òòlù ìdájọ́ ré bá Fúnkẹ́ Akíndélé àti ọkọ rẹ̀ lẹ́yìn, owó ìtánràn, ìgbélé tipátipá, iṣẹ́ ìsìnlú bíi bọ̀kílẹ̀ àfojúdi .

    Fẹ́mi Akínṣọlá

  • Mo Ti Fi Ẹjọ́ Abani Lórúkọjẹ́ Tó Fẹ́ Fi Àwòrán Ìhòòhò Mi S’órí Ìtàkùn Àgbáyé Sun Ìjọba – Waka Queen

    À fi kí Ọlọ́run gbani lọ́wọ́ ẹni tó ń ṣọ́ni tá ò ṣọ́ o, ló dífá fún kójú má ríbi,gbogbo ara lòògùn rẹ̀, bí gbajúgbajà olórin wákà, Salawa Abẹni ti sọ pé, òun ti fi ẹjọ́ abani lórúkọ je tó fẹ́ fi àwòrán ìhòòhò òun léde lórí itàkùn àgbáyé sun Ìjọba.

    Salawa ló sọ ọ̀rọ̀ yìí nínú ìfọ̀rọ̀wérọ̀ pẹ̀lú akọ̀ròyìn.

    Ó ní òun kò mọ ẹni tó ṣe iṣẹ́ ibi ọ̀hún, ṣùgbọ́n bí ikú ilé ò pani, tòde kò lè pani.

    Salawa sọ pé ọkùnrin náà bá òun ṣọ̀rọ̀ lórí ìkànnì WhatsApp, tó sì sọ pé kí òun fún un lówó, bí bẹ́ẹ̀ kọ́, òun yóó fi àwòrán ìhòòhò rẹ̀ léde fún gbogbo ayé láti rí.

    Gbajúgbajà olórin wákà náà ṣàlàyé pé ìṣẹ̀lẹ̀ náà kò tu irun kankan lara oun.

    Lẹ́yìn náà ló sọ pé òun kò leè gbà kí ẹnikẹ́ni ba orúkọ òun jẹ́ lẹ́yìn ọ̀pọ̀lọpọ̀ ọdún tó ti ń to orúkọ ọ̀hún jọ, ìdí rè é tí òun ṣe fi ọ̀rọ̀ náà tó àwọn agbófinró létí.

    Ṣaájú ni Salawa ti fi ọ̀rọ̀ kan léde lójú òpó Instagram rẹ̀, níbi tó ti ṣàfihàn àtẹ̀ránṣẹ́ ti ọkùnrin náà, tó pe orúkọ ara rẹ̀ ní Jason tẹ̀ ẹ́ sí.

    Ọkùnrin ọ̀hún ṣọ pé kí Salawa fún òun lówó, bí bẹ́ẹ̀ kọ́, òun yóó fi àwòrán ìhòòhò Salawa léde fún gbogbo àgbáyé láti rí.

    Lẹ́yìn èyí ni Salawa fún ra rẹ̀ wá fi àwòrán ọ̀hún léde.

    Fẹ́mi Akínṣọlá

  • Àwọn agbẹjọ́rò ta ko ìnáwó àti òfin kó-nílé-ó-gbélé Ààrẹ àti àwọn gómìnà

    Orisiirisii awon agbejoro ati awon amofin pelu ojogbon lorisiirisii ni won ti n yo suti ete si igbese awon ijoba orileede yii, paapaa julo lori arun coronavirus to gbode.


    Won ni ko tile tona rara ki ijoba apapo dede kede ki-onile-o-gbele lai fi to awon ile igbimo asofin kekere ati nla leti. Won ni eleyii lodi patapata si ofin ile wa ti odun 1999.

    Won ni bi a si ti n towo bo owo ilu naa maa leyin nigba ti arun yii ba lo. Won ni ko tun ba ofin ile wa mu rara. Won ni loooto ni isuna wa fun nnkan ojiji sugbon ijoba apapo ati ijoba ipinle ko tile tele okankan alaale awon ofin naa.

    Ara awon agbejoro naa ni a ti ri Ebun-olu Adegoruwa (SAN), Inibehe Effiong, Charles Omole lati U K ati bee bee lo. Eyi si n fa ariyanjiyan pelu awon ojogbon kookan, awon ni ko si iye ti ijoba apapo ati ti ipinle na ti o po ju ti iru ajakale arun yii ba sele.


    Àwọn agbẹjọ́rò ta ko ìnáwó àti òfin kó-nílé-ó-gbélé Ààrẹ àti àwọn gómìnà
    Ìròyìn láti ọwọ́ Yínká Àlàbí

  • Orí kó ènìyàn márùn-ún yọ lọ́wọ́ coronavirus l’Ekoo

    Orí kó ènìyàn márùn-ún yọ lọ́wọ́ coronavirus l’Ekoo
    Ìròyìn láti ọwọ́ Yínká Àlàbí

    Alaisan marun-un ninu awon ti arun buruku covid-19 ti n ba finra lati bii ose meloo kan seyin gba idande. Yoruba bo “won ni alaare ko ki n ra si inu yara, bi o segun aisan, yoo fi ese ara re rin jade, bi o ba si yiwo naa, won a gbe oku re jade”.

    Eyi lo sele si awon marun-un ti arun coronavirus ti n ba poo, ti won si segun arun naa, nitori pe gbogbo ayewo ti won se fun won lera-lera si gbee pe aisan naa ko si lara won mo.

    Minisita eto ilera Dokita Osagie Ehanire ati ajo NCDC se tun n parowo si gbogbo omo Naijiria, won ni arun naa ko tii ni oogun kan gbogi nipa idi eyi, ki awon eniyan so ewe agbeje mowo. Ki onikaluku si gbe inu ile re gege bi gbogbo eka ijoba se n forere.

    http://iroyinowuro.com.ng/2020/03/30/ori-ko-eniyan-marun-un-yo-lowo-coronavirus-lekoo/